SETIAP kali tiba musim Hari Malaysia, tren di negara ini bertukar menjadi karnival bergerak penuh warna-warni. Keretapi Sarong, anjuran kolektif komuniti LOCCO, berkembang daripada sebuah flash mob kecil kepada salah satu acara budaya paling meriah di Malaysia. Tahun ini hampir 20,000 peserta terlibat di pelbagai negeri, dengan acara serentak di Berlin, London dan Melbourne, bukti bahawa warisan Malaysia mampu merentas sempadan.
Pelancongan budaya bergerak
Inti pati Keretapi Sarong ialah pelancongan budaya. Berbeza dengan festival yang hanya berlangsung di dewan atau pentas, acara ini menjadikan tren, stesen dan jalan raya sebagai pentasnya. Pelancong tempatan dan antarabangsa dapat menyaksikan warisan hidup secara langsung: Peserta mengenakan sarong, batik dan songket, bergerak bersama sebagai komuniti. Ia bukan sahaja asli, bahkan spontan dan menarik untuk dikongsi di media sosial.
Bagi pelancongan domestik, acara ini mendorong rakyat dari negeri lain ke Lembah Klang atau bandar penganjur. Hotel, kafe, dan tarikan tempatan menerima limpahan pengunjung. Pada 2024, ramai peserta melaporkan mereka merancang percutian hujung minggu sempena acara ini. Tahun 2025 pula menyaksikan Melaka sebagai tuan rumah baharu, tepat pada masanya kerana bandar bersejarah ini mampu menawarkan pakej lengkap, daripada muzium hingga makanan jalanan, kepada peserta yang hadir.
Penjenamaan destinasi dan kuasa lunak
Untuk pelancongan antarabangsa, Keretapi Sarong ibarat iklan bergerak untuk identiti Malaysia. Video penumpang tren menari dengan sarong di Transit Aliran Massa (MRT) menjadi tular di TikTok dan Instagram, memaparkan Malaysia sebagai negara yang berwarna-warni, inklusif dan bangga dengan tradisi. Acara satelit di Berlin dan Melbourne pula bertindak sebagai sambungan kuasa lunak, menghimpunkan komuniti diaspora sambil memperkenalkan budaya Malaysia kepada warga asing.
Agensi pelancongan boleh memanfaatkan momentum ini dengan membangunkan pakej pengalaman Keretapi Sarong dengan menggabungkan acara dengan lawatan warisan, bengkel batik atau jelajah gastronomi. Langkah ini akan mengukuhkan kedudukan Malaysia sebagai destinasi pelancongan budaya yang hidup, bukan sekadar tontonan.
Mengimbangi pertumbuhan dan keaslian
Cabaran utama ialah memastikan keseimbangan antara promosi pelancongan dan keaslian budaya. Dengan penyertaan pelancong dan jenama yang semakin ramai, risiko menjadikan acara ini sekadar tarikan komersial tetap wujud. Oleh itu, LOCCO dan pihak berkepentingan pelancongan harus mengekalkan naratif asal: Keretapi Sarong ialah perayaan perpaduan, warisan dan keterangkuman.
Masa depan
Jika dipelihara dengan baik, Keretapi Sarong berpotensi menjadi acara pelancongan budaya yang unik dan bertaraf dunia, sebaris dengan karnival Rio atau matsuri Jepun. Keupayaannya menghidupkan ruang awam, menyemai rasa bangga terhadap warisan, serta menarik pelancong tempatan dan antarabangsa membuktikan bahawa pelancongan bukan hanya tentang destinasi, tetapi juga tentang perjalanan yang dikongsi bersama. – UTUSAN
PROFESOR MADYA DR. FAIZ IZWAN ANUAR
Fakulti Pengurusan Hotel dan Pelancongan
Universiti Teknologi Mara (UiTM)
Kampus Puncak Alam
