Surat kepada Pengarang
Isu muflis acapkali digembar-gemburkan sebagai sinonim dengan keadaan kewangan yang semakin parah. Baru-baru ini ada pihak (Persatuan Penyelesaian Pengguna dan Peminjam Malaysia) mengaitkan kenaikan Kadar Dasar Semalaman (OPR) dengan
trend muflis. Hakikatnya, apabila dilihat dari segi trend dan maklumat terkini daripada bank-bank dan institusi bukan bank terpilih (penyedia perkhidmatan sewa beli), trend kes muflis bagi individu semakin menurun sejak tahun 2016. Ini termasuk tempoh masa di mana OPR meningkat pada tahun 2018. Jumlah golongan belia (individu berumur kurang daripada 35 tahun) yang muflis juga menunjukkan trend penurunan yang sama, mencakupi 14% daripada jumlah kes muflis antara Januari hingga Mei 2022 (purata 2017-2019: 24.9%).
Jadual di bawah menunjukkan trend penurunan daripada tujuh buah institusi kewangan domestik yang mencakupi 71% daripada jumlah pinjaman sistem perbankan:
Untuk mengisytiharkan seseorang sebagai muflis bukanlah perkara mudah. Banyak prosedur yang perlu dipatuhi oleh institusi kewangan atau pemiutang lain. Tindakan kebankrapan merupakan adalah jalan terakhir oleh institusi kewangan, setelah segala usaha pemulihan lain dilakukan untuk mendapatkan balik pinjaman yang telah diberi kepada peminjam.
Mengikut Prinsip Layanan Adil kepada Pengguna Kewangan dan Amalan Pembiayaan yang Bertanggungjawab yang dikeluarkan oleh Bank Negara Malaysia, institusi kewangan dikehendaki untuk memastikan peminjam yang menghadapi kesulitan dalam membayar balik pinjaman dilayan dengan adil dan diberi pertimbangan yang sewajarnya sebelum sebarang tindakan kebankrapan diambil.
Bagi para peminjam yang menghadapi kesulitan untuk membuat bayaran balik pinjaman, mereka digalakkan supaya mengambil tindakan proaktif untuk menghubungi institusi kewangan masing-masing sebelum pinjaman tersebut menjadi pinjaman tidak berbayar bagi mengelakkan petisyen kebankrapan difailkan oleh institusi kewangan. Ini membolehkan institusi kewangan untuk menawarkan pakej bayaran balik pinjaman yang sesuai kepada peminjam bagi membantu mereka ketika menghadapi kesulitan kewangan.
BNM juga mendapati peminjam telah beransur-ansur keluar daripada program bantuan bayaran balik pinjaman dan trend bayaran balik pinjaman sistem perbankan juga mencatatkan penambahbaikan pada Suku Pertama 2022, di mana trend ini meningkat kepada purata 92% daripada tahap bayaran balik pinjaman sebelum pandemik (Suku Pertama 2020).
Peminjam juga boleh mendapatkan khidmat nasihat daripada Agensi Kaunseling dan Pengurusan Kredit (AKPK) untuk dipertimbangkan di bawah Program Pengurusan Kredit (PPK). Program ini dapat membantu mereka untuk menstrukturkan semula
pinjaman sedia ada dan seterusnya, membolehkan peminjam untuk terus membayar balik pinjaman. Hal ini dapat mengelakkan mereka daripada tindakan undang-undang yang boleh diambil seperti kebankrapan atau lelongan harta, sekiranya eminjam
gagal meneruskan bayaran balik pinjaman. Sejak penubuhannya pada tahun 2006, AKPK telah memberikan khidmat nasihat kewangan kepada 1.2 juta peminjam. Daripada jumlah tersebut, 360,095 peminjam telah dibantu di bawah PPK. Untuk
pertanyaan lanjut atau bagi mendapatkan perkhidmatan AKPK, orang ramai boleh melayari laman sesawang AKPK (www.akpk.org.my) atau membuat temu janji melalui Borang Permohonan Perkhidmatan AKPK (services.akpk.org.my).
BNM juga bekerjasama rapat dengan rakan kongsi dan agensi lain melalui Jaringan Pendidikan Kewangan (Financial Education Network, FEN) untuk mempergiatkan usaha meningkatkan celik kewangan dalam kalangan individu supaya mereka boleh
membuat keputusan kewangan berdasarkan maklumat yang mencukupi sambil memupuk sikap peminjam yang bertanggungjawab. Perkara ini amat penting bagi memperkukuh lagi sistem kewangan yang utuh dan mengekalkan aliran kredit kepada
ekonomi.
Perlu dijelaskan bahawa selain institusi kewangan, tindakan kebankrapan turut diambil oleh pemiutang lain yang berada di luar bidang kuasa BNM, seperti syarikat pemberi kredit, pembekal dan sebagainya. Sehubungan ini, kementerian dan agensi yang terbabit dalam hal ini sedang giat berusaha untuk memastikan peminjam/penghutang mendapat layanan yang adil dan bertanggungjawab melalui penggubalan Akta Kredit Pengguna (AKP) dan penubuhan Lembaga Pemantauan Kredit Pengguna di bawah Kementerian Kewangan serta penetapan standard dan garis panduan yang seragam berkaitan dengan Prinsip Layanan Adil kepada Pengguna Kewangan dan Amalan Pembiayaan yang Bertanggungjawab.
TAN SRI NOR SHAMSIAH MOHD. YUNUS
Gabenor Bank Negara Malaysia – UTUSAN
