RAKYAT Malaysia mahukan sebuah negara yang bersih daripada rasuah, penyelewengan dan salah guna kuasa. Kerajaan, di bawah kepimpinan Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim, telah menegaskan komitmennya untuk memperkukuh tadbir urus dan membanteras gejala korupsi secara menyeluruh. Namun, cabaran besar masih menanti, terutama dalam memastikan reformasi institusi benar-benar dilaksanakan secara berkesan.
Kenyataan Perdana Menteri bahawa budaya lama seperti meminta komisen dalam urusan kerajaan masih wujud, termasuk di pejabatnya sendiri, membuktikan bahawa perubahan sistemik perlu dilakukan segera. Untuk itu, kerajaan dan rakyat mesti bersatu dalam usaha ini.
Rasuah: Ancaman Serius terhadap Negara
Menurut Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia (SPRM), sejak 2016 hingga Februari 2025, seramai 3,118 penjawat awam telah disiasat atas kesalahan rasuah, penyelewengan dan salah guna kuasa. Walaupun tindakan penguatkuasaan semakin tegas, budaya rasuah terus berkembang dalam pelbagai bentuk kreatif, daripada pemberian suapan dalam bentuk wang ringgit kepada tawaran hadiah eksklusif seperti percutian dan lot tanah.
Lebih membimbangkan, rasuah bukan hanya berlaku dalam sektor awam tetapi juga dalam syarikat berkaitan kerajaan (GLC) dan sektor swasta. Amalan pemberian komisen antara lima hingga 15 peratus dalam kontrak dan projek telah menjadi norma yang sukar dihapuskan. Rasuah bukan sekadar isu moral tetapi juga masalah ekonomi yang merugikan negara dalam jangka panjang.
Langkah Drastik Membanteras Rasuah
Untuk memastikan pembanterasan rasuah dilakukan dengan lebih berkesan, kerajaan telah mengumumkan beberapa langkah drastik dan reformasi institusi, termasuk:
Tingkat Pendidikan dan Kesedaran Masyarakat
Pendidikan integriti harus bermula sejak di bangku sekolah. Program kesedaran mengenai bahaya rasuah akan diperluaskan di sekolah, universiti dan komuniti. Dengan membentuk generasi baharu yang bencikan rasuah, kita boleh memastikan perubahan jangka panjang dalam masyarakat.
Digitalisasi Urusan Kerajaan
Penggunaan teknologi adalah kunci utama untuk mengurangkan risiko rasuah. Kerajaan merancang untuk mendigitalkan proses perkhidmatan awam secara menyeluruh bagi mengurangkan interaksi fizikal yang membuka ruang kepada penyelewengan. Contohnya, proses perolehan kerajaan akan dibuat secara automatik dan lebih telus bagi mengelakkan amalan rundingan di belakang tabir.
Perketat Hukuman ke atas Pesalah Rasuah
Kerajaan sedang mengkaji semula undang-undang berkaitan rasuah, termasuk cadangan hukuman yang lebih berat seperti hukuman sebat mandatori dan hukuman penjara lebih lama terhadap pemberi serta penerima rasuah. Ini bertujuan untuk memberi kesan pencegahan yang lebih kuat dalam kalangan individu dan syarikat yang terlibat.
Hapuskan Pemusatan Kuasa dalam Keputusan Pentadbiran
Keputusan yang terlalu tertumpu kepada individu tertentu sering menjadi punca salah guna kuasa. Oleh itu, kerajaan akan memperkenalkan sistem tapisan berlapis dalam pembuatan keputusan agar lebih banyak pihak terlibat dalam proses kelulusan sesuatu projek atau perolehan kerajaan.
Memperkukuh Pengawasan dan Penguatkuasaan
SPRM akan diberi kuasa lebih luas dan teknologi lebih canggih bagi memastikan penyiasatan dilakukan secara menyeluruh dan telus. Selain itu, pihak berkuasa perlu lebih agresif dalam menangani kes-kes berkaitan rasuah berprofil tinggi agar tiada individu yang terlepas daripada tindakan undang-undang.
Sokongan Padu daripada Semua Pihak
Untuk memastikan kejayaan dalam usaha reformasi institusi, pendekatan ekosistem bersepadu perlu diwujudkan. Antara elemen utama dalam strategi ini termasuk:
Tadbir urus cekap: Penyeragaman sistem dan prosedur dalam agensi kerajaan serta rasionalisasi badan berkanun untuk mengelakkan pertindihan tugas dan ketirisan dana.
Kerjasama dengan NGO dan sektor swasta: Organisasi masyarakat seperti MCW dan sektor swasta harus terlibat secara aktif dalam melaporkan salah laku dan membina budaya integriti.
Penggunaan teknologi dalam pemantauan: Sistem pemantauan digital akan memastikan semua transaksi dan keputusan kerajaan direkodkan dengan telus, mengurangkan peluang untuk amalan rasuah berlaku.
Penyertaan rakyat: Masyarakat perlu diberi ruang untuk melaporkan aktiviti mencurigakan tanpa takut kepada tekanan atau tindakan balas.
Cabaran Dalam Melaksanakan Reformasi Institusi
Walaupun kerajaan telah menunjukkan komitmen tinggi dalam membanteras rasuah, pelaksanaan reformasi institusi tetap menghadapi cabaran besar, antaranya:
– Sikap segelintir penjawat awam dan pemimpin yang masih berpegang kepada budaya lama.
– Kurangnya keberanian saksi dan pemberi maklumat (whistleblowers) untuk tampil ke hadapan.
– Halangan daripada pihak berkepentingan yang mendapat manfaat daripada sistem korup sedia ada.
– Kurangnya penguatkuasaan dalam kes-kes rasuah besar, terutama melibatkan individu berprofil tinggi.
Bagi mengatasi cabaran ini, kerajaan perlu bertindak dengan lebih berani dan tegas dalam melaksanakan reformasi.
Ke Arah Malaysia Bebas Rasuah
Malaysia mempunyai peluang untuk menjadi negara contoh dalam ketelusan dan tadbir urus baik. Jika negara seperti China dan UK boleh mengurangkan rasuah melalui hukuman berat serta sistem pengawasan yang ketat, tidak ada sebab Malaysia tidak boleh melakukan perkara yang sama.
Perdana Menteri menegaskan bahawa perjuangan menentang rasuah bukan hanya mengenai ekonomi, tetapi juga maruah negara. Rakyat perlu sedar bahawa setiap ringgit yang hilang akibat rasuah adalah hak mereka yang telah dicuri. Oleh itu, semua pihak, kerajaan, sektor swasta, masyarakat sivil, dan rakyat perlu berganding bahu dalam memastikan Malaysia bebas daripada rasuah dan salah guna kuasa.
MCW menyokong sepenuhnya usaha kerajaan dalam memerangi rasuah dan menyeru rakyat untuk turut serta dalam usaha ini. Dengan komitmen dan reformasi institusi yang menyeluruh, kita mampu mencapai sebuah negara yang lebih adil, telus, dan berintegriti. – UTUSAN
JAIS Abdul Karim ialah Presiden Pemerhati Rasuah Malaysia (MCW).
